Kontakt Strona główna Pliki do pobrania english

NEWSLETTER

Podaj swój adres e-mail:

10. Sanatorium Towarzystwa Brijus

ul. W. Reymonta 83/91

W 1909 roku zostało założone Żydowskie Towarzystwo Przeciwgruźlicze Brijus - Zdrowie, które wysunęło pierwszy projekt społecznego sanatorium przeciwgruźliczego w Otwocku. W roku 1911, dzięki ofiarności społeczeństwa żydowskiego, zakupiono 32-morgowy zalesiony teren i rozpoczęto budowę sanatorium.

W 1914 roku ukończono budowę pierwszego 40-łóżkowego pawilonu, ale uruchomienie z przyczyn wojennych nastąpiło dopiero w 1916 roku. Rozbudowę kontynuowano. Po pierwszej wojnie światowej sanatorium posiadało dwa pawilony na 100 i 60 łóżek.
Trudności finansowe okresu wojennego zmusiły Towarzystwo do wydzierżawienia Wydziałowi Szpitalnictwa Magistratu m.st. Warszawy pierwszego pawilonu.
Cały czas trwała rozbudowa Sanatorium Brijus. W roku 1928 dysponowało ono 220 łóżkami. Otwarto pawilon dla 100 ubogich dzieci chorych na gruźlicę, w 1931 roku oddział leczenia gruźlicy kości.
W pawilonach Sanatorium Brijus mieściły się pokoje jedno- i dwułóżkowe dla zamożniejszych pacjentów oraz sale 4- i 8-osobowe dla ubogich kuracjuszy. Sale przestronne, dwuokienne, wyposażone w wygodne metalowe łóżka i stoliczki szafkowe dla każdego chorego, leżalnie będące krytymi tarasami zapewniały dobre warunki leczenia klimatycznego.
Zakład wyposażony był w gabinet rentgenowski, dużą salę operacyjną i pracownię analityczną mieszczącą się w innym budynku. Synagoga, biblioteka, rozległy teren spacerowy z placem sportowym na gry i zabawy, wszystko to w pełni zaspokajało potrzeby chorych.
W Sanatorium Brijus stosowano najnowsze dostępne metody leczenia gruźlicy płuc: zabiegi chirurgiczne w szerokim zakresie, takie jak przecięcie nerwu przeponowego, plomby opłucnowe i torakoplastykę. Prowadzona była terapia zajęciowa połączona z pierwszymi próbami rehabilitacji. 
1 grudnia 1940 roku sanatorium znalazło się w obrębie getta uzdrowiskowego i zostało przemianowane na Sanatorium Przeciwgruźlicze Ubezpieczalni Społecznej. Po rozstrzelaniu żydowskich pacjentów połączono je z Sanatorium m.st. Warszawy i funkcjonowało ono do 29 lipca 1944 roku jako szpital niemiecki.
Od sierpnia 1944 roku do 1945 roku działał tu szpital polowy Armii Czerwonej. Po jego ewakuacji dwa pawilony sanatorium Towarzystwa Brijus-Zdrowie oficjalnie przyłączone zostały do Sanatorium m.st. Warszawy jako pawilony „A” i „B”.
W 1951 r. Sanatorium m.st. Warszawy i dawne Sanatorium Brijus otrzymały nazwę Sanatorium im. Feliksa Dzierżyńskiego.
Obecnie to odremontowane, zmodernizowane pawilony „A” i „B” Mazowieckiego Centrum Leczenia Chorób Płuc i Gruźlicy.